بی ثباتی و لقی زانو چیست؟ بی ثباتی و ناپایداری مفصل زانو بیماری ای است که به علت آسیب رباط های زانو بوجود می آید. روشهای درمان این بیماری عبارتند از جراحی که با پیوند تاندون ها انجام می شود و ممکن است به روش آرتروسکوپی انجام شود و درمان بدون جراحی، با توجه به علائم و نشانه های بی ثباتی مفصل. دهه گذشته پیشرفت های چندی را در زمینه درک، ارزیابی، درمان و توانبخشی بی ثباتی زانو به خود دیده است. به رغم این پیشرفت ها، زانوی لق و بی ثبات هنوز هم به خاطر ماهیت پیچیده و تقاضای بیمارانی که معمولا افراد جوان و فعال علاقمند به ورزش هستند چالش های بسیاری را پیش روی پزشک معالج قرار می دهد. مقاله حاضر مروری دارد بر جنبه های مختلف بی ثباتی و لقی رباط های زانو.

ناپایداری و لقی و خالی کردن زانو که از نشانه های یک بیماری است اغلب به خاطر آسیب یکی از رباط ها بوجود می آید. رباط ها اجزاء زانو را در کنار یکدیگر نگاه می دارند و احساس بی ثباتی یا از حرکت ایستادن زانو اغلب به خاطر پارگی یکی از رباط های زانو است. آسیب یک یا چند رباط می تواند منجر شود که دو طرف مفصل محکم در جای خود نگاه داشته نشوند. معمولا علائم بی ثباتی با پیچیدن یا حرکت از یک سمت به سمت دیگر همراه است. بی ثباتی می تواند در فعالیت های ورزشی یا کارهای ساده ای مانند چرخاندن زانو برای پیاده و سوار شدن از ماشین بوجود بیاید.

علت‌های ضعف رفتن پا و درمان بدون جراحی آن

ثبات و بی ثباتی زانو

ثبات مفصل زانو را شکل کندیل ها و مینیسک ها در ترکیب با ساختارهای محافظ غیر فعال حفظ می کند. چهار رباط اصلی عبارتند از: رباط صلیبی قدامی (ACL)، رباط صلیبی خلفی (PCL)، رباط جانبی داخلی (MCL) و رباط جانبی خارجی (LCL). اجزاء کپسول خلفی داخلی و خلفی خارجی و دستگاه ایلیوتیبیال هم سهم قابل توجهی در ثبات زانو دارند. عضلاتی که روی مفصل کار می کنند ثبات ثانویه پویایی ایجاد می کنند. بی ثباتی ناشی از آسیب رباط می تواند نتیجه ضربه مستقیم یا غیرمستقیم باشد. محتمل ترین علت، آسیب بدون تماس است و شامل بریدن، پیچیدن، پریدن و کاهش سرعت ناگهانی است.

درمان و ورزش زانودرد

علائم و نشانه های لقی زانو

لقی زانو

معمولا افراد علائم بی ثباتی و لقی زانو را بعد از آسیب هایی تجربه می کنند که باعث درد زانو می شوند. اغلب بدن با حرکات غیر ارادی از خود در مقابل درد محافظت می کند. در چنین وضعیتی ممکن است “احساس” شود که زانو می خواهد از حرکت بازایستد و این خود باعث احساس بی ثباتی و لقی شود ولی این احساس بی ثباتی برخلاف آنچه در بالا توضیح دادیم به خاطر آسیب رباط نیست. تفاوت عمده میان بی ثباتی واقعی رباط و احساس بی ثباتی را می توان با معاینه تشخیص داد؛ هنگامی که پزشک می تواند ثبات هر رباط را آزمایش کرده و تشخیص دهد که آیا آن رباط به درستی عمل می کند.

علت لقی زانو

در بیشتر موارد، بی ثباتی و ناپایداری مفصل زانو بر اثر آسیب یکی از رباط های مفصل بوجود می آید. این رباط ها زانو را در جای خود نگاه می دارند ولی اغلب می توانند در طول فعالیت های ورزشی آسیب ببینند. رباط ها بخصوص در هنگام حرکت های چرخشی مستعد آسیب هستند. اگر زانو مرتبا از حرکت باز می ایستد، باز ایستادن آن می تواند از علائم خالی کردن زانو یا بی ثباتی زانو نباشد هرچند ممکن است احساس کنیم که علائم آن شبیه بی ثباتی است. در مقابل بازایستادن می تواند بر اثر مشکلاتی شامل اختلال عملکرد پاتلوفمورال، ضعف عضلات چهار سر ران و کاهش دامنه حرکت بوجود آید.

شایع ترین علت ناپایداری و لقی مفصل زانو آسیب یکی از رباط هاست. رباط های زانو به حفظ زانو در جای خود کمک می کنند و اگر یکی از آن ها آسیب ببیند باعث می شود که نیروهای درون مفصل توازن خود را از دست بدهند. چنین چیزی می تواند منجر به احساس بی ثباتی شود. رباط های زانو اغلب در فعالیت های ورزشی آسیب می بینند؛ بخصوص فعالیت هایی که نیاز به حرکات چرخشی یا تغییر مسیر های با سرعت بالا دارند. رگ به رگ شدن شدید رباط های زانو آسیب دردناکی است، هرچند رگ به رگ شدن های جزئی شایع تر از رگ به رگ شدن های شدید هستند.

درد و تیرکشیدن زانو چیست؟

تشخیص لقی زانو

معاینه فیزیکی شامل پیدا کردن کبودی یا تورم موضعی و یا حساسیت به درد موضعی و استفاده از نیروی والگوس ملایم روی زانوی بیمار با انحنای ۱۵ -۲۰ درجه است. درجه باز شدن فضای مفصلی در داخل در مقایسه با زانوی طبیعی نشان دهنده میزان آسیب وارده به MCL است. تنها یک تفاوت ۵ میلی متری نشان دهنده آسیب ساختاری قابل توجه MCL می باشد. باز شدن بیش از اندازه و کامل مفصل نشان دهنده آسیب ترکیب MCL و رباط مایل خلفی است و باید به شخصی که معاینه می کند درمورد احتمال بالای آسیب ACL یا PCL که مرتبط با باز شدن مفصل است هشدار داد. اگر زانو کاملا با ثبات است می توان با خیال راحت فرض کرد که هیچ آسیب قابل توجهی به رباط مایل خلفی وارد نشده است.

لقی زانو

تست لاکمن

این تست برای تشخیص بی ثباتی (لقی) مفصل زانو در حالی انجام می شود که زانو دارای انحنای ۲۰-۳۰ درجه بوده استخوان ران یا فمور ثابت است. یک نیروی قدامی به تیبیا یا استخوان درشت نی پروگزیمال وارد می شود و جابجایی برآورد می شود.

تست تغییر محور

این یک تست حرکتی و نشان دهنده نیم دررفتگی بوجود آمده در هنگام کار نکردن ACL است. در انحنای اولیه، چرخش داخلی و والگوس، ربع قدامی استخوان درشت نی را وادار به نیم درفتگی می کند. این نیم دررفتگی از طریق کشش خلفی دستگاه ایلیوتیبیال و با انحنای بیشتر تا ۲۰ الی ۴۰ درجه کاهش می یابد.

رادیوگرافی های ساده می توانند کنده شدن اتصال ACL یا شکستگی زیگوند را نشان دهند که یک شکستگی کنده شدن کپسول جانبی از حاشیه صفحه یا پلاتوی خارجی تیبیا است. ام آر آی از دقت کاملی حدود ۹۰ درصد در ارزیابی ACL برخوردار است، هر چند به طور معمول مورد نیاز نیست. ام آر آی همچنین “کبودی های استخوان” که در حدود ۶۰% آسیب های ACL دیده می شوند را نشان می دهد. آسیب هایی که اهمیت و عوارض بلند مدت آن ها هنوز هم باید مشخص شوند. تست لاکمن مجهز به ابزار اندازه گیری آرترومتر KT1000 امکان اثبات دررفتگی قدامی خلفی در قبل و بعد از جراحی را فراهم می کند. معاینه با استفاده از بیهوشی و آرتروسوپی برای تشخیص بیماری تنها در صورتی مورد نیاز است که بعد از معاینه بالینی و ام آر آی هنوز هم درمورد بیماری شک داشته باشیم.

درمان بی ثباتی و لقی زانو

درمان بی ثباتی و لقی زانو به محل مفصل بستگی دارد. معمولا اولین مراحل درمان شامل داروهایی که بدون نسخه به فروش می رسند برای تسکین درد و التهاب و اجتناب از فعالیت هایی می شوند که مفصل را بدتر می کنند.

درمان بدون جراحی

ممکن است بی حرکت کردن مفصل با استفاده از زانوبند یا آتل هم توصیه شود. اگر این اقدامات موفقیت آمیز نباشند، پس از آن پزشک می تواند درمورد دیگر گزینه ها از جمله عمل جراحی با بیمار گفتگو کند.

لقی زانو

جراحی

تکنیک های جراحی برای بازسازی درون مفصلی و بیرون مفصلی ACL با استفاده از باند ایلیوتیبیال، تاندون های سمی تندینو و گراسیلیس، تاندون پاتلا، بافت آلوگرافت/پیوندی و مواد مصنوعی مختلف دیگرتوضیح داده شده اند. در حال حاضر بیشتر تکنیک های درون مفصلی مورد استفاده قرار می گیرند. تکنیک جراحی برای درمان بی ثباتی و لقی به جایگذاری مناسب و تحت فشار قرار دادن بافت پیوندی، اجتناب از ایمپینجمنت و افزایش فشار روی بافت ایمپلنت و تثبیت کردن به اندازه کافی نیاز دارد.

مواد پیوندی موجود به طور کلی به سه دسته تقسیم می شوند: اتوگرافت ( پیوند از شخص به خودش)، آلوگرافتپیوند عضو یا بافت بین دو جاندار از یک گونه واحد) و گرافت های مصنوعی. از پیوندهای اتوژن بیشتر در بازسازی ACL استفاده می شود. این پیوندها چارچوبی برای عروق و بازسازی رباط ایجاد می کنند و با تکنیک های تثبیت مدرن امکان توانبخشی سریع را فراهم می کنند. آلوگرافت ها هم به طریقی مشابه ولی با سرعتی کندتر بهبود می یابند. همچنین درمورد آن ها خطر انتقال بیماری وجود دارد. بنابراین آلوگرافت ها بیشتر هنگامی مورد استفاده قرار می گیرند که هیچ گونه اتوگرافت جایگزینی وجود نداشته باشد. گرافت های مصنوعی هم هرچند به لحاظ تئوریک بیشتر از اتوگرافت و آلوگرافت مورد توجه هستند ولی موفقیت آن ها در بلند مدت به اثبات نرسیده است.

با انجام جراحی می توان تلاش کرد تا رباط های پاره شده یا کش آمده ترمیم شوند به طوری که بهتر بتوانند مفصل را در جای خود نگاه دارند. برخی جراحی های بی ثباتی  و لقی زانو به صورت آرتروسکوپی زانو انجام می شوند و در آن ها ابزارها و دوربین خیلی کوچکی از طریق برش های کوچکی در اطراف مفصل به درون مفصل فرستاده می شوند. دیگر جراحی ها جراحی های باز هستند بدین معنی که برش بزرگ تری زده می شود به طوری که جراح بتواند با نگاه کردن مستقیم به ساختارهای مفصل آن را عمل کند. بعد از جراحی ممکن است مفصل مبتلا به بیماری و نواحی اطراف آن را با بستن یا روش های دیگر بی حرکت کنند و به دنبال آن توانبخشی صورت بگیرد تا دامنه حرکت و قدرت مفصل بهبود یابد. بهبودی بی ثباتی  و لقی مفصل می تواند چند ماه زمان ببرد. پزشک یک برنامه درمانی مخصوص بیمار را طراحی خواهد کرد که بر تسکین علائم بیماری و کاهش بی ثباتی تمرکز دارد.

جراحان در الویت دادن به بافتی که خودبخود تولید می شود تفاوت دارند. پیوند تاندون کشکک (B-PT-B) امکان جوش خوردن مطمئن تر استخوان ها را فراهم می کند. بیشتر جراحان در ۸۰ تا ۹۰ درصد موارد استفاده از B-PT-B که خودبخود تولید می شود نتایج خوب یا عالی را گزارش کرده اند. معمولا می توان با روشی دقیق از شکستگی کشکک اجتناب کرد. التهاب تاندون کشکک هم معمولا عمر کوتاهی دارد و عموما بعد از یک سال مشکل به حساب نمی آید. با این وجود، بعد ز درمان بی ثباتی و لقی زانو، درد قدام زانو با این منبع پیوند قابل توجه تر از درد قدام زانو با بازسازی همسترینگ به نظر می رسد. به صورت خلاصه، اگر رباط های زانو آسیب ببیند می توانند باعث بی ثباتی مفصل زانو شوند که در این صورت باید با صلاحدید پزشک متخصص ارتوپد اقدامات درمانی مناسب مانند جراحی پیوند تاندون یا درمان های بدون جراحی انجام شود.

 

۴۴ دیدگاه. Leave new

  • با سلام اطلاعات خوبی دریافت کردم و من لقی کشکک دارم اما دکترم هیچ کدوم از این درمانهای را نداده و من درد دارم

    پاسخ
  • با سلام بنده ۳۲ سال سن دارم و از نوجوانی زانو درد و احساس لقی زانو داشتم ولی همیشه هنگامی که ورزش میکنم احساس درد کمتری دارم. اما هنگامی که ورزش نمیکنم و رانندگی میکنم بشدت دچار زانو درد میشوم.. میخواستم بدونم ایا میشه این درد را با ورزش کنترل کرد و یا با افزایش سن این مشکل بیشتر میشود؟
    با تشکر

    پاسخ
    • دکتر افشین اقدامی
      آگوست 2, 2019 1:11 ب.ظ

      با سلام
      برای تشخیص دقیق نیاز به عکس و ام ار ای است

      پاسخ
      • سلام ممنونم بابت مطالبی که گذاشتید خیلی مفید بودن.من دوماهی میشه عمل رباط صلیبی و مینیسک کردم ولی هنوزم تو راه رفتن مشکل دارم وقتی رو صندلی میشینم زانوم یعنی ساق پام به سمت جلو حرکت میکنه لقی دارع ایا باید دوباره عمل شم یا مدتی دیگه بگذره خوب میشه ممنون میشم راهنماییم کنید

        پاسخ
    • آذر میرزایی
      دسامبر 13, 2019 1:03 ق.ظ

      با سلام و خسته نباشید. حدود یکساله که تعویض مفصل زانو توسط شما انجام دادم.آیا امکان داره دچار لقی مفصل بعد جراحی بشیم

      پاسخ
      • دکتر افشین اقدامی
        دسامبر 13, 2019 2:46 ب.ظ

        سلام امکان داره ولی با پیگیری رادیوگرافی های منظم تحت کنترل قرار دارد

        پاسخ
      • ابراهیم
        می 17, 2020 2:18 ب.ظ

        سلام من تو تصادف کشک زانو و رباط رو از دست دادمو لقی زانو دارم چند وقته تو لگنم احساس د د دارم احتمال داره صابیدگی لگن باشه

        پاسخ
    • سلام دکتر من ۱۸ سالمه و از ۳ سال پیش که داشتم میدویدم و زانوم یه صدای تق مانند داد و خیلی بلند بود جوری که من فکر کردم شکسته و بعد از اون زانوم حتی با حرکت ساده هم پیچ میخوره از ناحیه کشکک و وقتی دست میزنم بهش جابه جا میشه و صدای ساییده شدن میده چیکار باید بکنم؟

      پاسخ
  • باسلام من جوانی ۲۰ ساله هستم تقریبا ۵ سال است که زانو درد دارم احساس میکنم زانوهایم به داخل انحراف دارد و وقتی میخواهم از زمین بلند شوم در ناحیه زانو احساس درد میکنم. میخواستم بدونم امکان دارد انحراف زانو باعث لق شدن و گرفتگی ناگهانی زانو شود؟؟
    آیا انحراف زانو در این سن قابل درمان است؟؟
    بعضی از مواقع در هنگام بلند شدن صدای بدی از زانویم می آید آیا این مشکل هم قابل درمان است؟؟

    با تشکر

    پاسخ
    • دکتر افشین اقدامی
      فوریه 5, 2020 11:46 ق.ظ

      سلام باید عکس alignment زانو بگیرد

      پاسخ
    • باسلام من جون ۲۳ ساله هستم ب وسیله الکل متانول مسموم شدم و ب مدت ۶روز بهوش بودم وقتی هوشیاریم بدست اوردم متوجه شدم پاهام باد کردن مخصوصا مچ و زانوهام کلا بی زانو هام حرکت نمیکردن نمیتونستم راه برم حس شدن کم کم بهتر شدن حالا ۵ماه ازاین قضیه میگزره پام بهتر شدن میتونم راه برم ولی حالا زانو هام لقی دارن بی ثباتی میکنن چکارکنم؟

      پاسخ
  • درود.بنده ۲۸ سال سن دارم دوسال پیش تصادف کردم و زانوم دچار شکستگی شد.که عمل کردم و پلاتین و حدودا ۴ ما داخل گچ و دو ماه با عصا تردد کردم .در حال حاضر هنگامی که روی صندلی مینشینم و دستم رو پشت زانو قرار میدهم زانوم به جلو و عقب حرکت میکند.ولی نه خالی میکند و نه قفل میکند و نه درد دارم .لطفا راهنماییم کنین .ایا رباط یا مینیکسم اسیب دیدن.ایا میشود زانویی لق بزند ولی مشکلی نداشته باشد.مچکرم

    پاسخ
  • سلام و عرض ادب
    من ٢٩ اسفند ٩٧ ارتروسکوپی زانو انجام دادم و دکتر جراحی ACL با بافت الوگرفت رباط مرا بازسازی کرد و MCL من هم که مدعی بودند حدود ۲۰ -۳۰ درصد پارگی داشته جراحی نکردند و گفتند نیاز به جراحی نداشته ولی منیسک من رو خارج و غشای مفصلی زانو بنده رو تراشیدن
    و تا کنون یعنی تاریخ ١٠ إبان ٩٨. اصلا لقی زانوی من هیچ فرقی نکرده و از هم دچار درفتگی میشود میخواستم بدونم ایا میتونم از دکتر م شکایت کنم یا نه
    و اینکه ایا باز هم نیاز به زمان دارد تا لقی زانوی من خوب شود. ضمن اینکه پیش چندین دکتر دیگه هم که رفتم همگی به اتفاق نظر گفتند
    یا اصلا عمل نکرده یا رباط و شُل بسته که در هر دوصورت مجددا باید عمل شوم ممنون

    پاسخ
    • دکتر افشین اقدامی
      فوریه 5, 2020 10:23 ق.ظ

      سلام باید با معاینه دقیق علت مشکل بیمار مشخص شود

      پاسخ
      • سلام بنده ۱۶ ماه هست عمل aclوpclانجام دادم الان پیش چندتا پزشک رفتم میکن کمی زانو لق هست چیکار کنم لقی برطرف بشه ممنون میشم راهنمایی کنید

        پاسخ
  • آذر میرزایی
    دسامبر 17, 2019 7:29 ب.ظ

    ببخشید دکتر علائمش چیه؟؟خودمون هم میتونیم تشخیص بدیم یا فقط رادیوگرافی نشون میده
    در چه صورت باید خدمت شما مراجعه کنیم

    پاسخ
    • دکتر افشین اقدامی
      دسامبر 21, 2019 12:48 ب.ظ

      سلام
      مهمترین علامت پارگی منیسک درد سطح مفصله که در معاینه معلوم میشه

      پاسخ
      • سلام. ام ار ای بنده پارگی Acl نوشته ولی ثبات کامل داره زانوم اصلا لق نمی خوره و تا الان خالی نکرده. یک متخصص جراح برای بنده ام ار ای مجدد نوشت و تست پیوت روی پام منفی بود همچنین تست لقی زانو هم لقی کامل رو نشون نداد. بنظر شما ام ار ای یا تکنسین رادیولوزی امکان اشتباه داره?

        پاسخ
    • در ورزش احساس میکنم زانویم لق است ولی هیچ دردی ندارم
      ممکنه مشکلی باشه؟

      پاسخ
  • محمدابراهیمی
    ژانویه 3, 2020 10:28 ب.ظ

    سلام
    من بعد از وارد شدن ضربه به زانوم احساس میکنم یکی از تاندونهای آن که در جلو و داخل زانو احساس میشود، جدا شده وحرکت میکند (با دست میتوان آنرا حرکت داد) و گاهی اوقات روی کشکک افتاده و با خم کردن زانو درد میگیرد.ولی در حالت عادی هیچ دردی ندارم. نظر شما چیه؟

    پاسخ
  • سپهر افروغی
    ژانویه 31, 2020 6:03 ب.ظ

    سلام پای من خلاف مفصل رفته و دردر و تورم هم نداره ول وقتی اون رو تکون میدم انگار کنار پام تکون میخوره ودرد میگیره

    پاسخ
  • سلام
    کشک زانوی پای چپم ب طرفین حرکت میکنه انگار ب هیجا وصل نیست درد شدیدی تو قسمت بالای زانوم دارم و ب سختی میتونم حرکت کنم احساس سرگیجه هم دارم ۱۷ سالمه و این سری تو ورزش خیلی ب خودم فشار اوردم ۲ هفته دیگه مسابقه دارم لطفا جواب بدین
    راهی هست که بتونم بدون جراهی خوب بشم؟

    پاسخ
  • سلام،من بر اثر تصادفه موتور دچار لقی زانو به جلو و عقب شدم،چون ضربه از روبرو به زانوم خورد،و الان حدوده دو تا سه سانت جابجا میشه و وقته سرما هم درد میگیره،میشه در موردش برام بگید و راه حلش و هزینه درمانش لطفا

    پاسخ
  • سلام عمل رباط acl و pclکردم یک ماهه از عمل گذشته یه مقدار لقی مفصل دارم ایا طبیعی است یا خیر؟

    پاسخ
  • سلام اقای دکتر ببخشید بعد از عمل ارتروسکوپی رباط صلیبی و منیسک زانو چقدر طول میکشه که لقی زانو خوب بشه ؟

    پاسخ
    • دکتر افشین اقدامی
      مارس 10, 2020 9:18 ق.ظ

      سلام دوست عزیز. معمولا با عمل و ورزشهای بعد از عمل تا ۶ هفته لقی زانو بهبود پیدا میکنه.

      پاسخ
  • سلام من ۳۷سالمه و بیماری عجیبی دارم چند سال پیش احساس کردم موقع پایین آمدن از سرپایینی زانوی راستم ناپایدار و گویا تمایل دارد از جای هود در برود و بعد از این چند سال الان تمام مفاصل بدنم حتی انگشتان و فک و تمام انگشتان پاهای من همین حالت را دارن و موقع حرکت تمام آنها صدای تق تق میدهند بو این رشد لق شدگی به نظر شما آقای دکتر چکار کنم ؟ممنونم

    پاسخ
    • دکتر افشین اقدامی
      مارس 10, 2020 9:21 ق.ظ

      سلام دوست عزیز. برای تشخیص درست نیاز به بررسی با عکس و آزمایش است. بهتر است برای بررسی اقدام کنید.

      پاسخ
  • سلام آقای دکتر من حدود ۱۰ روز پیش پام از زانو پیچ خورد و خوردم زمین اولش درد خیلی شدیدی داشتم بعدش ب بیمارستان رفتم و با زدن مسکن اروم تر شد دردم عکس رادیولوژی گرفتم و گفتن شکستگی نداره در حالت نشسته هیچ دردی ندارم فقط ب پام ک فشار میارم حس میکنم زانوم ثبات نداره سنگینه برام کبودی هم ندارم فقط یکم تورم تشخیص شما چیه

    پاسخ
  • سلام وعرض ادب ممنون از تون
    سوالی داشتم خدمتتان چندوقتی هست هنگام راه رفتن پای راستم وقتی روش راه میرم ووزن بدنم روی پامیوفته زانوم موقع راه رفتن به بیرون انحراف پیدامیکنه ولی موقع نشستن زانوم درحال طبیعی صاف هست دکتررفتم فیزیوتراپی برام نوشت آقای دکترامکان داره مشکل من ازپارگی رباط زانوباشه

    پاسخ

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Fill out this field
Fill out this field
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.

فهرست