صافی کف پا: درمان، علائم و علت

اگر قوس داخل کف پای شما صاف باشد، مبتلا به عارضه کف پای صاف هستید. این وضعیت باعث می‌شود هنگامی که ایستاده‌اید، کل کف پای شما زمین را لمس کند. این بیماری شایع و معمولاً بدون درد است که به علت عدم تشکیل قوس کف پا در طول دوران کودکی بروز می‌کند. درسایر موارد، این عارضه ناشی از یک آسیب و یا کشش‌های همراه با پارگی ناشی از فرسودگی و پیری می‌باشد.

صافی کف پا گاهی اوقات ممکن است باعث تشدید مشکلات مچ پا و زانو شود، زیرا این عارضه می‌تواند همترازی پاها را تغییر دهد. انواع مشکلات پا می‌تواند منجر به ناهنجاری کف پای صاف (ADD) در بزرگسالان شود. این بیماری نیز منتهی به عارضه "قوس‌های افتاده" همراه با انحراف پا به سمت خارج می‌شود. لازم به ذکر است که صافی کف پا به التهاب آرنگ کف پا (پلانتار فاسیا)، خار پاشنه، متاتارسالژیا (درد جلو پا)، درد جلوی ساق پا و دیگر صدمه‌های ناشی از پیچ خوردن پا می‌انجامد که در نهایت باعث درد بیشتر پا و حتی ستون فقرات می‌شود. برای رفع این مشکل می‌توان با استفاده از ارتز و بریس به اکثر افراد مبتلا به این عارضه (صرف نظر از علت صافی کف پا) کمک کرد. درصورت عدم تاثیر این ابزارها، عمل جراحی می‌تواند روش بسیار موثری برای رفع درد و بدشکلی پای این بیماران باشد.

علائم ونشانه‌های کف پای صاف


هر بیمار با توجه به علت ممکن است یک یا چند علائم صافی کف پا  را در زیر تجربه کند:

  • درد در امتداد تاندون تیبیال خلفی که در داخل پا و مچ پا.قرار دارد. این درد با تورم در داخل مچ پا همراه است.
  • دردی که با انجام فعالیت، بدترمی‌شود. فعالیت‌های سنگین یا بسیار شدید مانند دویدن، می‌تواند بسیار دشوار باشد. برخی از بیماران ممکن است برای راه رفتن و یا حتی ایستادن در مدت زمان طولانی با مشکل مواجه شوند.
  • هنگام فروپاشی مچ پا (کلاپس)، استخوان پاشنه ممکن است تغییر موقعیت داده و بر استخوان خارجی قوزک پا (استخوان نازک نی). فشار وارد کند. این وضعیت می‌تواند موجب درد قسمت بیرونی مچ پا شود. آرتریت پاشنه نیز باعث همین نوع درد می‌شود. برای درمان درد در پاشنه پا، روش‌های درمانی مختلفی وجود دارد.
  • بیماران مبتلا به آسیب‌های قدیمی و یا آرتریت میانه پا ممکن است برآمدگی‌های استخوانی دردناک در بالا و داخل پا داشته باشند. برای این بیماران پوشیدن کفش ممکن است بسیار دشوار باشد. گاهی اوقات، این زائده‌های استخوانی آنقدر بزرگ است که به اعصاب نیش می‌زنند که این سبب بی‌حسی و سوزن سوزن شدن در بالای پا و انگشتان پا.می‌شود.
  •  مبتلایان به دیابت ممکن است تنها متوجه تورم یا برآمدگی بزرگ در پایین پای خود شوند. از آنجا که اعصاب حسی نیز تحت تاثیر قرار می‌گیرد، این افراد ممکن است هیچ‌گونه دردی نداشته باشند. در صورت عدم استفاده از کفش طبی مخصوص دیابت، این برآمدگی بزرگ در پا می‌تواند سبب مشکلات پوستی و زخم شود، که التیام نمی‌یابد.

 کف پای صاف انعطاف پذیر


کف پای صاف انعطاف پذیر یکی از رایج‌ترین انواع کف پای صاف است. این عارضه به طور معمول از دوران کودکی یا نوجوانی آغاز می‌شود و تا دوران بلوغ ادامه می‌یابد. این حالت معمولاً در هر دو پا رخ می‌دهد و شدت آن در طول دوران بزرگسالی افزایش می‌یابد. با بدترشدن این ناهنجاری، بافت‌های نرم (تاندون و رباط) قوس کف پا، ممکن است دچار کشش و یا پارگی و التهاب شود.

عارضه کف پای صاف چیست؟


کف پای صاف یک اختلال پیچیده است، که با علائم متنوع و درجات مختلفی از ناهنجاری و ناتوانی همراه است. انواع مختلفی از کف پای صاف وجود دارد، اما درهمه آن‌ها یک مشخصه مشترک وجود دارد: فروپاشی (از دست دادن) جزئی یا کلی قوس کف پا.

سایر ویژگی‌های مشترک انواع کف پای صاف عبارتند از:

  • "انحراف پا"، که در آن انگشتان پا و قسمت جلوی پا به سمت بیرون منحرف می‌شوند.
  • تیلت پاشنه پا به سمت خارج، همچنین به نظر می‌رسد مچ پا به داخل چرخیده است.
  • سفتیتاندون آشیل که باعث می‌شود پاشنه پا هنگام راه رفتن، زودتر از زمین بلند شود و ممکن است سبب بدتر شدن مشکل شود.
  • "انحراف شست پا" و "انگشت چکشی" ممکن است به دلیل کف پای صاف ایجاد شود.

null

علت‌ها و عوامل کف پای صاف


کف پای صاف یک بیماری شایع است. این عارضه در نوزادان و کودکان نوپا طبیعی است. علت برزو "کف پای صاف"، شل بودن بافت نگهدارنده مفاصل پا (تاندون‌ها) است. با بزرگتر شدن کودکان این بافت‌ها سفت شده و به شکل یک قوس حالت می‌گیرند. این مرحله در 2 یا 3 سالگی کودک رخ می‌دهد. اکثر افراد تا زمان بزرگسالی، قوس پای آن‌ها طبیعی خواهد شد. با این حال، این قوس ممکن است هرگز برای برخی از افراد تشکیل نشود.

پیری، صدمات و یا بیماری‌ها ممکن است به تاندون کف پا آسیب رسانده و سبب صاف شدن کف پا در افرادی شود که قبلاً دارای این قوس بوده‌اند. این نوع از کف پای صاف ممکن است تنها در یک پا رخ دهد.

به ندرت، پای صاف دردناک در کودکان ممکن است ناشی از یک بیماری باشد که در آن دو یا چند استخوان رشد کرده و یا با هم، همجوشی می‌کنند (چسبندگی استخوان‌ها). این وضعیت تارسال کوالیژن نامیده می‌شود.

 تشخیص کف پای صاف


جراح برای تشخیص کف پای صاف، پا و مچ پا را بررسی کرده و حالت پاهای شما را در موقعیت ایستاده و نشسته مشاهده می‌کند. آزمایش اشعه X معمولاً برای تعیین شدت اختلال انجام می‌شود. اگرپزشک برای شما کف پای صاف انعطاف پذیر را تشخیص دهد، اما شما هیچ علامتی نداشته باشید، جراح برای شما علائم و مواردی را توضیح خواهد داد که انتظار می رود در آینده رخ دهد.

 

 راه و روش‌های درمان کف پای صاف


کف پای صاف در کودکان نیازی به درمان ندارد، به شرطی که باعث درد یا مشکلات راه رفتن نشود.

  • پای فرزند شما رشد خواهد کرد و همان شکل را خواهد یافت، حتی اگر کودک کفش‌های ویژه، کفی طبی، کاپ پاشنه پا و لبه‌های طبیرا استفاده کند.
  • فرزند شما ممکن است پابرهنه راه برود، بدود، بپرد و یا هر فعالیت دیگری را انجام دهد، بدون اینکه صافی کف پای او بدتر شود.

 درمان غیر جراحی

کف پای صاف انعطاف پذیر

اگر شما علائم کف پای صاف انعطاف پذیر داشته باشید، جراح ممکن است گزینه‌های غیر جراحی درمان صافی کف پا  را برای شما توصیه کند، از جمله:

  • تغییرات سطح فعالیت.
  • کاهش وزن.
  • ابزارهای ارتوتیک پا و مچ پا. جراح می‌تواند ابزارهای ارتوتیک سفارشی برای کفش‌های شما به منظورپشتیبانی بیشتر قوس کف پای شما فراهم کند.
  • عدم تحرک.
  • مصرف دارو
  • فیزیوتراپی، اولتراسونیک تراپی و یا سایر روش‌های درمان فیزیکی ممکن است برای تسکین موقت انجام شود.
  • تغییرات اصلاحی کفش

 صافی کف پای سخت یا دردناک

نوع درمان بستگی به علت کف پای صاف دارد.

  • برای تارسال کوالیژن، روند درمان با استراحت و احتمالاً گچ گیری استخوان شروع می‌شود. درصورت برطرف نشدن درد، ممکن است عمل جراحی لازم باشد.

در موارد شدیدتر، انجام جراحی ممکن است مورد نیازباشد برای:

  • پاک کردن و یا ترمیم تاندون پا.
  • اصلاح موقعیت استخوان‌های چسبیده به هم در پا
  • کف پای صاف در بزرگسالان مسن‌تر را می‌توان با داروهای ضد درد، ارتز و گاهی جراحی درمان کرد.

null

 تصویر سمت چپ مربوط به پیش از جراحی و تصویر سمت راست مربوط به پس از آن می باشد.

درمان با جراحی

انواع مختلفی از تکنیک‌های جراحی برای درمان صافی کف پا انعطاف پذیر وجود دارد، ممکن است یک یا ترکیبی از این روش‌ها برای تسکین علائم و بهبود عملکرد پا لازم باشد.

در انتخاب روش (و یا ترکیبی از روش‌ها) برای مورد خاص شما، جراح میزان تغییر شکل پای شما را بر اساس نتایج تصاویراشعه ایکس، سن، سطح فعالیت و سایرعوامل، در نظر خواهد گرفت. مدت دوره ریکاوری بسته به نوع روش (و یا روش‌های) انجام شده، متفاوت خواهد بود.

 مراحل جراحی

جراحی درمان صافی کف پا می‌تواند تحت بیهوشی موضعی (شامل بی‌حس کردن پا و مچ پا با بلوک کردن عصب یا نخاع)، یا بیهوشی عمومی، (که ممکن است نیازمند لوله تنفسی باشد) انجام گیرد. برای کاهش درد پس از عمل جراحی، یک بلوک عصبی اغلب در پشت زانو قرار داده می‌شود.

 تکنیک‌های خاص

  • استئوتومی پاشنه نزدیک به محور
  • افزایش طول ستون جانبی
  • استئوتومی گوه باز پشت یا تارسال-متاتارس فیوژن اول
  • روش‌های مخصوص تاندون و رباط
  • آرتروز دوگانه یا سه‌گانه